ساز اکتارا Ektara

اکتارا Ektara

جزو سازهای زهی با صدای  بم است  و به اسامی iktar, ektar, yaktaro, gopichand, gopichant, gopijian نیز خوانده می شود.

در زبان های هندی، پنجابی و بنگالی به معنی “یک سیم” بوده و همان‌طور که از اسمش پیداست تنها دارای یک سیم است.

Ek اِک به معنی یک و تار به معنی رشته.

اکتارا Ektara

این ساز اغلب در موسیقی سنتی مصر، بنگلادش، هند و پاکستان مورداستفاده قرار می‌گیرد.

اصالتا ektara  یک ساز زهی  متعلق به  شاعران  و درویشان دوره گرد هندوستان بود.

نوع بم تر این ساز که  dotara  نامیده می‌شود معمولا دارای دو رشته سیم است (do به معنی دو) و ساز رایج در سبکی از موسیقی بنگال می باشد.

اکتارا Ektara

ساختار ساز

در ساخت آن از پوسته کدو قلیایی، کدو حلوایی، چوب یا نارگیل و یا فلز به عنوان کاسه ساز  استفاده می‌شود، که این پوسته با پوست حیوانات پوشانده می‌شود و به‌عنوان قسمت ارتعاش‌دهنده صدا عمل می‌کند.

اکتارا Ektara

از دو عدد چوب بامبو به‌عنوان دسته ساز استفاده می‌شود که از بالا به هم دیگر متصل شده و هرکدام از طرف دیگر به یک طرف کاسه بصورت مقابل هم متصل می‌شوند.

سیم آن با یک تکه چرمی به کف کاسه وصل می‌شود و از میان دو دسته بامبو رد شده و به گوشی (قطعه‌ای برای سفت یا شل کردن سیم سازهای زهی به منظور  کوک کردن) پیچیده می‌شود.

اکتارا Ektara

روش نواختن

برای نواختن این ساز، انگشت اشاره، بدون مضراب بکار گرفته می‌شود.

نوازنده ساز را بطور عمودی نگه داشته و  از قسمت بالای کاسه ساز، دو دسته آن را نگه داشته و با انگشت اشاره دست دیگر سیم را به ارتعاش درمی‌آورد.

اکتارا Ektara

فشار دادن دو دسته به طرف یکدیگر موجب شل شدن سیم‌ها شده، درنتیجه باعث بم تر شدن نت حاصله می‌شود.

بنابراین وقتی ساز بدون فشار به دسته ها نواخته شود، زیرترین صدای آن شنیده خواهد شد.

نوسان صدا که با هر خم کردن جزئی دسته‌ها حاصل می‌شود باعث ایجاد صداهای متفاوت و متمایزی می‌شود.

اکتارا Ektara

اندازه‌گیری یا علامت‌گذاری مشخصی برای اینکه  چه مقدار فشار به دسته‌ها باعث ایجاد چه نتی خواهد شد، وجود ندارد.

بنابراین میزان فشار وارده توسط تجربه و گوش موسیقی که نوازنده دارد، مشخص می شود.