مشخصه‌های موسیقایی صوت
مشخصه‌های موسیقایی صوت

صدا از نظر یک موسیقیدان دارای مشخصه‌های زیر است:

نواک (زیر و بمی)، دیرند، شدت، شیوش.

  1. نواک:

صداهای موسیقایی می‌توانند در سطوح مختلف زیر و بمی حاصل شوند؛ مثلا صدای مردان از صدای زنان کلفت‌تر و بم‌تر است و صدای کودکان نسبت به صدای مردان نازک‌تر و زیرتر است.

در ساز سنتور، سیم‌ها به ترتیب از پائین به بالا کوتاه‌تر می شوند، و نسبت به یکدیگر از بم به زیرتر می‌روند.

بطورکلی سیم‌های کوتاه‌تر و سبک‌تر “زیر” تراند و سیم‌های بلندتر و سنگین‌تر “بم”تر هستند.

همچنین، لولۀ صوتی سازی مانند فلوت یا نی، هر اندازه درازتر باشد، صوت حاصل از آن بم‌تر است.

در خط موسیقی، نشانه‌ای که نواک به یاری آن نشان داده می‌شود، حامل نام دارد.

  1. دیرند:

یعنی مدت زمانی که هر صدای موسیقایی ادامه می‌یابد.

روشن است که یک آهنگ موسیقی از صداهایی تشکیل شده که غالبا ارزش‌های متفاوت زمانی دارند، یعنی بعضی کوتاه‌تر و بعضی کشیده‌تراند.

  1. شدت:

صداهای موسیقی ممکنست نسبت به یکدیگر ضعیف‌تر یا قوی‌تر باشند؛ مثلا اگر با مضراب مخصوص سنتور، یک بار با ملایمت و بار دیگر به قوت روی سیم ساز ضربه بزنیم، صدای دومی شدیدتر از صدای اولی خواهد بود.

  1. 4. طنین و رنگ:

صداها از نظر طنین و رنگ (شخصیت صوتی) نیز می‌توانند با یکدیگر متفاوت باشند.

درواقع، به خاطر رنگ صدای هر ساز است که ما صدایی را در سازی از صدای مشابه آن در ساز دیگر باز می‌شناسیم.

رنگ صوت در صدای انسان‌ها نیز متفاوت است و به همین علت می‌توان صدای دوستی را در حالیکه حتی او را نمی‌بینیم، از صدای دیگر بازشناخت.

در خط موسیقی برای تعیین رنگ نشانه‌ای وجود ندارد.